Sơ lược về Niken, Kẽm, Chì, Thiếc
1. Kẽm (Zn)
Kẽm (Zn) là kim loại màu xanh nhạt, khá hoạt động (đứng trước Fe). Kẽm được dùng chủ yếu để mạ bảo vệ sắt thép (Tôn lợp nhà là sắt mạ kẽm). Ngoài ra dùng chế tạo pin khô (vỏ pin điện khô là kẽm nguyên chất).
Đặc tính nổi bật: Giống Nhôm, Kẽm có tính lưỡng tính. Oxit ZnO và hiđroxit Zn(OH)2 đều lưỡng tính, tan được trong cả dung dịch axit và dung dịch kiềm (NaOH, KOH).
Zn + 2NaOH ⟶ Na2ZnO2 (Natri zincat) + H2↑
2. Thiếc (Sn)
Thiếc (Sn) là kim loại màu trắng bạc, rất mềm, dễ dát mỏng làm giấy thiếc (đừng nhầm với giấy bạc nhôm). Thiếc dùng để tráng lên bề mặt sắt chống gỉ (Sắt tây dùng làm hộp sữa, đồ hộp).
Tính chất thú vị: Ở nhiệt độ lạnh (dưới 13oC), thiếc trắng biến thành thiếc xám ở dạng bột, làm vật dụng bằng thiếc vỡ vụn (Hiện tượng “Bệnh dịch thiếc”).
Thiếc có 2 hóa trị II và IV. Hợp chất Sn(II) có tính khử, Sn(IV) có tính oxi hóa.
3. Chì (Pb)
Chì (Pb) là kim loại màu xám thẫm, rất nặng và mềm (dùng làm đạn súng săn). Chì rất độc, hấp thụ tốt bức xạ nên dùng làm tấm chắn tia X trong phòng chụp X-quang, che chắn lò phản ứng hạt nhân.
Chì hầu như không tác dụng với dung dịch HCl và H2SO4 loãng do lớp muối PbCl2, PbSO4 kết tủa bao bọc bên ngoài. Nó tan dễ dàng trong HNO3.
Ứng dụng phổ biến nhất của chì là sản xuất Ắc-quy chì cho ô tô, xe máy.
4. Niken (Ni)
Niken (Ni) là kim loại màu trắng bạc, rất cứng, đặc tính nổi bật là siêu bền với không khí và hóa chất. Do đó Niken được dùng làm lớp mạ tuyệt vời bảo vệ kim loại, luyện thép không gỉ (Inox 304 chứa 8% Ni).
Bột Niken là chất xúc tác kinh điển trong phản ứng cộng Hiđro (H2) vào các hợp chất hữu cơ không no.