Dãy Hoạt Động Hóa Học Của Kim Loại KHTN 9: Ý Nghĩa & Bài Tập Vận Dụng

1. Dãy hoạt động hóa học của kim loại là gì?

Dãy hoạt động hóa học của kim loại là dãy các kim loại được sắp xếp theo chiều giảm dần mức độ hoạt động hóa học của chúng. Bảng ghi nhớ phổ biến:

K, Na, Ba, Ca, Mg, Al, Zn, Fe, Ni, Sn, Pb, H, Cu, Hg, Ag, Pt, Au

(Khi Nào Bạn Cần May Áo Záp Sắt Nhìn Sang Phố Hỏi Cửa Hàng Á Phi Âu)

2. Ý nghĩa của dãy hoạt động hóa học

Dựa vào dãy này, ta có thể dự đoán được các phản ứng hóa học xảy ra:

• Với nước: 5 kim loại đầu dãy (K, Na, Ba, Ca, Li) tác dụng mãnh liệt với nước ở nhiệt độ thường tạo thành dung dịch Kiềm và khí H₂.
• Với axit: Chỉ những kim loại đứng trước Hydrogen (H) mới tác dụng được với dung dịch axit loãng (HCl, H₂SO₄ loãng) để giải phóng khí H₂. (Đồng, Bạc, Vàng không phản ứng).
• Với muối: Kim loại đứng trước (mạnh hơn) đẩy được kim loại đứng sau (yếu hơn) ra khỏi dung dịch muối của chúng. Lưu ý: Không áp dụng quy tắc này cho K, Na, Ba, Ca vì chúng sẽ phản ứng với nước trong dung dịch trước.

3. Bài tập vận dụng

Bài tập 1: Hiện tượng gì xảy ra khi nhúng đinh sắt (Fe) vào dung dịch Đồng(II) sunfat (CuSO4)?

Giải: Fe đứng trước Cu trong dãy hoạt động, nên Fe đẩy Cu ra khỏi muối. Đinh sắt tan dần, dung dịch màu xanh lam nhạt dần, xuất hiện lớp kim loại màu đỏ gạch (Cu) bám vào đinh sắt. (Fe + CuSO4 → FeSO4 + Cu).